W trzecim tomie Filokalii znajdujemy teksty mało znane szerszemu odbiorcy, a jednocześnie prawdziwe perły chrześcijańskiej duchowości i ascetyki. U progu tego woluminu spotykamy się ze św. Filoteuszem z Synaju, mnichem żyjącym prawdopodobnie między IX a XII stuleciem. Być może pełnił urząd przełożonego klasztoru Gorejącego Krzewu u stóp Synaju; z jego pism wiemy, że jest jednym z pierwszych, który tak mocno podkreślał rolę używania krótkich wezwań modlitewnych – do powtarzania Imienia Jezusa Chrystusa. Orędownik ascezy, szczególnie zwracający uwagę na zachowywanie Bożych przykazań, ważny przedstawiciel synajskiej duchowości.

Tak jak w drugim tomie najwięcej miejsca zajmują pisma św. Maksyma Wyznawcy, tak w trzecim dominuje św. Piotr z Damaszku – jest to drugi z kolei najobszerniej reprezentowany na kartach Filokalii autor. Jak sam autor stwierdza, to co napisał, „nie jest jego”, gdyż bardzo mocno opiera się na tradycji Ojców i na Słowie Bożym, często przywoływanym. W istocie, jego bogata nauka jest nasycona treścią biblijną, jednocześnie zaś słabo usystematyzowana – podejmując kolejne tematy, Piotr często zbacza w dygresje, które jednak świadczą o głębokiej wiedzy duchowej i cennym doświadczeniu; warto dać się mu poprowadzić.

Ponieważ monastycyzm żyje dzięki nieustannym powrotom do źródeł, i w tym tomie sięgamy do pierwszych Ojców Pustyni, choć za szczególnym pośrednictwem św. Symeona Metafrasta, żyjącego na przełomie X i XI stulecia wysokiego rangą bizantyjskiego urzędnika państwowego, który pod koniec życia oddał się życiu mniszemu. Podjął się dzieła tłumaczenia pouczeń świętych mnichów (stąd jego przydomek, oznaczający „Tłumacz”), zostawiając kolejnym pokoleniom m.in. parafrazę homilii św. Makarego Wielkiego, jednego z najważniejszych przedstawicieli wczesnego egipskiego monastycyzmu. Ponieważ autorzy antologii, święci Nikodem Hagioryta i Makary z Koryntu, zdecydowali się włączyć homilie Makarego właśnie w takim przekładzie, z jednej strony sięgamy do korzeni życia mniszego, z drugiej zaś możemy odczuć coś z duchowego klimatu Bizancjum X wieku, wraz z fascynacjami ludzi tamtej epoki – takich chociażby, jak Symeon Metafrast.

Lektura tych autorów – jak i pozostałych pomieszczonych w tomie trzecim, Eliasza Prezbitera i Teofana Mnicha – będzie zatem kolejnym etapem wielkiej duchowej przygody, jaką jest nasze „miłowanie dobra”, czyli właśnie Filokalia.

pozostałe tomy: pierwszydrugi | czwarty | piąty

WPŁAĆ DAROWIZNĘ

Możesz nam pomóc finansowo wpłacając dowolną darowiznę na rzecz naszego projektu FILOKALIA

więcej

PODZIEL SIĘ INFORMACJĄ

Prześlij swoim znajomym RADOSNĄ informację o naszym projekcie – podaj dalej…

więcej

WARTO PRZECZYTAĆ

Interesuje Cię temat MODLITWY SERCA? Zajrzyj do naszego zestawienia…

więcej